Hai công ty Trung Quốc mua chip AI Nvidia lộ dấu hiệu công ty ma

Một cuộc điều tra đã phát hiện ra rằng địa chỉ của hai công ty Trung Quốc được phê duyệt mua chip Nvidia H200 đều dẫn đến những văn phòng trống không, và lễ tân tại các tòa nhà hoàn toàn không biết gì về họ. Theo The New York Times, những công ty này không chỉ có văn phòng bỏ trống mà các giám đốc điều hành của họ thường có liên hệ với các hãng khác bị Mỹ trừng phạt vì hợp tác và cung cấp công nghệ tiên tiến cho quân đội Trung Quốc.

Tin tức này đã làm dấy lên những lo ngại rằng Bộ Thương mại Mỹ đang chỉ đơn giản là đóng dấu thông qua các hồ sơ xin cấp phép xuất khẩu GPU thay vì xem xét kỹ lưỡng từng trường hợp để tìm kiếm các mối liên hệ tiềm năng với Bắc Kinh. "Tôi có rất nhiều lo ngại rằng cả Bộ Thương mại lẫn Nvidia đều không thực hiện quá trình thẩm định cần thiết để đảm bảo các điều kiện cấp phép được tuân thủ", cựu giám đốc phụ trách vấn đề Trung Quốc của Hội đồng An ninh Quốc gia Nhà Trắng Liza Tobin chia sẻ với tờ báo.

Nhiều công ty được phê duyệt bao gồm các tên tuổi quen thuộc như Baidu, BYD, Tesla Shanghai, cũng như ZTE (từng bị đưa vào danh sách đen tại thị trường Mỹ), Alibaba, Tencent và ByteDance. Tuy nhiên, cuộc điều tra cũng tiết lộ việc phê duyệt cho hai công ty tương đối xa lạ là New Matrix và Maginfra. Văn phòng của cả hai công ty này chỉ là những khoảng không trống rỗng với một vài món đồ nội thất văn phòng, và những người làm việc gần đó cho biết họ chưa từng nghe về công ty hay nhìn thấy ai lui tới các không gian vắng vẻ này.

Trang web của New Matrix theo các báo cáo cũng không chứa bất kỳ thông tin nào về chủ sở hữu hay lịch sử hình thành, mặc dù hồ sơ công ty công khai cho thấy nơi này được thành lập bởi Li Bin - người cùng với hai chủ sở hữu chính khác có liên quan đến Wise Road, một quỹ đầu tư tư nhân Trung Quốc bị Mỹ trừng phạt vì giúp Bắc Kinh thâu tóm các công nghệ chip nhạy cảm. Hơn nữa, ông Li đang giữ chức chủ tịch của Tsinghua Unigroup, một tập đoàn công nghệ thuộc một phần sở hữu của chính phủ Trung Quốc, đồng thời sở hữu New H3C Semiconductor Technologies - công ty cũng từng bị đưa vào Danh sách Thực thể của Bộ Thương mại do hợp tác với quân đội Trung Quốc.

Mặt khác, Maginfra bị nghi ngờ có liên hệ với Inspur, đơn vị đã bị Washington đưa vào danh sách đen từ năm 2023 vì hỗ trợ Quân Giải phóng Nhân dân, khi cả hai công ty này có chung nhân sự, bằng sáng chế và cơ cấu sở hữu nhà nước tương tự nhau. Tuy nhiên, hai hãng này không được liệt kê là người sử dụng cuối cùng của các dòng chip AI từ Nvidia. Thay vào đó, họ có nhiệm vụ lắp ráp chúng thành các máy chủ AI trước khi chuyển tiếp cho người dùng cuối cùng, dù vẫn chưa rõ khách hàng của họ là ai.

Bên cạnh những thực thể đáng ngờ này, một công ty khác nhận được giấy phép mua GPU H200 cũng có những mối liên hệ mập mờ. Các giám đốc điều hành của Zhejiang Yindun Cloud Technology được cho là có quan hệ họ hàng với nhà sáng lập Range Intelligent Computing Technology Group, một nhà điều hành trung tâm dữ liệu từng bán năng lực tính toán cho các nhà thầu quân sự Trung Quốc. Công ty này cũng được cho là hoạt động một phần bên trong trung tâm dữ liệu của Range.

Tổng thống Donald Trump đã cấm xuất khẩu GPU AI của Nvidia vào tháng 4 năm 2025, kể cả những mẫu được tùy chỉnh để đáp ứng trần hiệu năng mà Washington áp đặt cho bộ xử lý AI. Tổng thống đã đảo ngược quyết định này vào cuối năm ngoái để đổi lấy 25% doanh thu từ các thương vụ bán hàng, nhưng vẫn mất hơn tám tháng để những lô hàng H200 đầu tiên cập bến Trung Quốc. Việc Bắc Kinh từ chối bật đèn xanh cho các công ty công nghệ nước này mua chip trong vài tháng đầu năm là nguyên nhân gây ra sự chậm trễ. Nhưng ngay khi Trung Quốc dỡ bỏ lệnh cấm nhập khẩu chip Nvidia, một số công ty nước này đã nộp đơn xin mua và The New York Times đưa tin khoảng hai chục doanh nghiệp đã nhận được sự chấp thuận, bao gồm cả những cái tên đáng ngờ kể trên.